Bangladeş'in devrik lideri Hasina'nın ülkeye dönüş talebi gerilimi artırıyor

Bangladeş'in devrik lideri Şeyh Hasina, 2024'teki kitlesel ayaklanmanın ardından Hindistan'a kaçmasından iki yıldan fazla bir süre sonra ülkeye dönmek için yeni bir pasaport talep etti. 79 yaşındaki eski başbakan, 2024'teki öğrenci liderliğindeki protestoları kanlı bir şekilde bastırdığı gerekçesiyle geçen yıl gıyabında insanlığa karşı suçlardan idama mahkum edilmişti. Ancak Hasina bu suçlamaları reddediyor.

Öne çıkanlar

• Şeyh Hasina, 2024'teki ayaklanmada 1.400'den fazla kişinin ölümüyle sonuçlanan baskı nedeniyle gıyabında idama mahkum edildi.
• Bangladeş hükümeti, Hasina'nın pasaport talebini reddetti ve Hindistan'dan iadesini talep etmesini önerdi.
• Analistler, Hasina'nın dönüş talebinin siyasi bir hamle olduğunu ve partisinin moralini yükseltmeyi amaçladığını düşünüyor.
• Hindistan, Hasina'yı uzun süredir müttefiki olarak görmesine rağmen, varlığının diplomatik maliyetinin farkında.

Ayrıntılar

Bangladeş Dışişleri Bakanı Humaiun Kobir, ülkenin “binlerce insanı öldüren ve kaçan teröristlere pasaport vermediğini” belirtti. Kobir, Bangladeş'in Hindistan ile mevcut iade anlaşmaları çerçevesinde Hasina'nın iadesini sağlayacağını ifade etti. Hasina'nın idama mahkum edilmesini sağlayan Bangladeşli savcı Md Aminul Islam da, Hasina'nın dönmesi halinde kararın infaz edileceğini söyledi.

Hasina'nın mevcut belgelerinin iptal edilmesi üzerine Yeni Delhi'deki Bangladeş Yüksek Komisyonu'na yeni pasaport ve kimlik kartı için başvurması, siyasi gözlemciler arasında tartışmalara yol açtı. Analistler, Hasina'nın gerçekten dönmek isteyip istemediğini veya bu talebi sürgündeki siyasi kariyerini canlandırmak için kullanıp kullanmadığını sorguluyor. Dhaka merkezli Yönetişim Çalışmaları Merkezi Başkanı Zillur Rahman, bu talebin Hasina'nın partisi Avami Birliği'nin kontrolünü elinde tutmak ve siyasi olarak ilgili kalmak için bir strateji olduğunu düşünüyor.

Eski ABD diplomatı Jon F Danilowicz ise Hasina'nın Aralık ayında Bangladeş'e dönme ihtimalinin sıfır olduğunu ve bunun destekçilerini bir araya getirmek için bir blöf olduğunu iddia etti. Bangladeş İşletme Enstitüsü'nden Faiz Sobhan da, bu açıklamanın yasaklı olan ve liderleri hapsedilen partisinin moralini yükseltme çabası olduğunu belirtti. Sobhan'a göre, Hasina'nın fiili bir dönüşü, idam sehpasıyla veya ömür boyu hapisle sonuçlanacağı için düşünülemez.

Neden önemli?

Şeyh Hasina'nın dönüş talebi, Bangladeş'teki siyasi gerilimi artırma potansiyeli taşıyor. Ülkenin istikrara kavuşmaya çalıştığı bir dönemde, bu durum iç karışıklıklara yol açabilir. Ayrıca, Hindistan'ın Hasina'yı barındırmaya devam etmesi, iki ülke arasındaki diplomatik ilişkileri de olumsuz etkiliyor ve bölgesel dinamikler açısından önemli sonuçlar doğurabilir.