Küresel Cinsiyet Eşitliği İlerlemesi Kırılgan: Siyasi Temsil Geriliyor

Dünya Ekonomik Forumu (WEF) tarafından yayımlanan 2026 Küresel Cinsiyet Eşitliği Raporu, cinsiyet eşitliğine yönelik yirmi yıllık ilerlemenin, kadınların siyasi temsiliyetindeki gerileme nedeniyle kırılgan olduğunu ortaya koydu. Mevcut hızla, tam eşitliğe ulaşmanın 120 yıl sürebileceği belirtiliyor.

Rapor, küresel cinsiyet eşitliğinin %69,2 ile şimdiye kadarki en yüksek seviyeye ulaştığını gösterse de, bu ilerlemenin 'kırılgan' olduğu konusunda uyarıyor. WEF, hükümetlerin ve işverenlerin başarılı politikaları daha hızlı uygulaması gerektiğini vurguluyor.

Öne çıkanlar

• Küresel cinsiyet eşitliği %69,2 ile rekor seviyeye ulaştı, ancak tam eşitliğe ulaşmak 120 yıl sürebilir.
• Kadınların siyasi liderlikteki temsili 2022'de zirve yaptıktan sonra gerileyerek 2016 seviyelerine düştü.
• Kadınlar, ekonomik ve siyasi etkisi yüksek rollerde hala yetersiz temsil ediliyor; CEO pozisyonlarının beşte birinden azını ve bakanlık pozisyonlarının sadece onda birini oluşturuyorlar.
• Yapay zeka (AI) sektöründe kadınlar, mühendis pozisyonlarının beşte birinden azını oluşturuyor ve her seviyede yetersiz temsil ediliyor.
• İzlanda, 17. kez cinsiyet farkını en çok kapatan ülke olurken, onu Finlandiya ve Norveç takip ediyor.

Ayrıntılar

Rapor, iş gücüne katılım, eğitim, sağlık ve siyaset alanlarında 145 ekonomiyi inceledi. Kadınların hükümet ve iş dünyasında üst düzey liderlik pozisyonlarında bulunma oranları 2006'dan bu yana artış gösterse de, siyasi alandaki bu yükseliş son on yılda tersine döndü. Kadın liderliğindeki ülke oranı 2022'de zirveye ulaştıktan sonra 2016 seviyelerine geri döndü.

WEF Genel Direktörü Saadia Zahidi, eşitliğin büyüme ve rekabet gücü için bir temel olmasına rağmen 'kaçınılmaz olmadığını' belirtti. Rapora göre, kadınlar hala en büyük ekonomik ve siyasi etkiye sahip rollerde yetersiz temsil ediliyor. Örneğin, bakanlık pozisyonlarındaki kadın sayısı 2008'den bu yana %26 artmış olsa da, bu rollerin sadece onda biri 'ağırlıklı' olarak kabul ediliyor ve bu oran neredeyse hiç değişmedi.

ABD, sıralamada beş sıra gerileyerek 47. sıraya düştü ve cinsiyet farkının %74,9'unu kapattı. Hindistan 131. sırada yer alırken, Çin yedi sıra yükselerek 96. sıraya çıktı. Sahra Altı Afrika'da Namibya, %84,5 eşitlik oranıyla 4. sıraya yükselerek liderliğini sürdürdü. Kenya, Gana ve Angola gibi ülkeler de önemli ilerlemeler kaydetti.

Neden önemli?

Bu rapor, cinsiyet eşitliği yolundaki ilerlemenin kırılganlığını ve siyasi temsildeki gerilemenin küresel çapta önemli bir sorun olduğunu vurguluyor. Kadınların karar alma mekanizmalarında yeterince yer almaması, sürdürülebilir kalkınma ve ekonomik büyüme hedeflerini olumsuz etkileyebilir. Özellikle yapay zeka gibi geleceğin sektörlerinde kadınların yetersiz temsili, bu alanlardaki inovasyon ve kapsayıcılık potansiyelini sınırlayabilir.