Mali'de Askeri Güçler ve Silahlı Gruplar Sivillere Yönelik İhlallerle Suçlanıyor

İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW) tarafından yayımlanan yeni bir rapora göre, Batı Afrika ülkesi Mali'de ordu, Rusya destekli paramiliter güçler ve muhalif silahlı gruplar sivillere karşı ciddi savaş hukuku ihlalleri işliyor. Raporda, uluslararası kuruluşların ve hükümetlerin bu duruma büyük ölçüde seyirci kaldığı belirtildi. HRW, Afrika Birliği Barış ve Güvenlik Konseyi'ni "daha fazla vahşeti önlemek için acilen harekete geçmeye" çağırdı.

Öne çıkanlar

• HRW, Mali ordusunu ve Rusya kontrolündeki Africa Corps'u (eski Wagner Grubu) sivil ölümlerinden ve yaralanmalarından sorumlu tutuyor.
• Muhalif silahlı grupların da ele geçirdikleri Malili askerlere işkence yapıp infaz ederek savaş hukukunu ihlal ettiği iddia ediliyor.
• Raporda, Mali ordusu tarafından gerçekleştirilen iki "ayrım gözetmeyen" drone saldırısı belgelendiği belirtiliyor.
• Temmuz-Eylül ayları arasında 30 kişiyle yapılan mülakatlara dayanarak hazırlanan rapor, 49 hava saldırısında 89 sivilin öldüğünü gösteriyor.

Ayrıntılar

HRW'nin raporu, Temmuz sonundan Eylül ortasına kadar tanıklar, insan hakları savunucuları, toplum liderleri, gazeteciler ve bir Malili askerle yapılan 30 mülakata dayanıyor. Rapora göre, Mali ordusu ve müttefiki Rusya kontrolündeki Africa Corps, saldırılarda ve gözaltında çok sayıda sivili öldürdü ve yaraladı. Ayrıca, silahlı grupların da ele geçirdikleri Malili askerlere işkence yaparak ve infaz ederek savaş hukukunu ihlal ettiği belirtiliyor.

Raporda, Mali ordusunun 29 Temmuz'da Kidal bölgesinde bir sağlık tesisini ve 19 Ağustos'ta Bandiagara bölgesinde bir pazarı vuran iki "ayrım gözetmeyen" drone saldırısı belgelendi. Pazar saldırısında altı sivil hayatını kaybederken, en az 20 kişi yaralandı. Ayrıca, Segou bölgesinde beş kız çocuğunun, Mopti bölgesinde ise ordu müttefiki Dozo milisleri tarafından üç sivilin öldürüldüğü ve bu eylemlerin cezasız kaldığı kaydedildi.

HRW, 18 Temmuz'da Gao bölgesinde Jama'at Nusrat al-Islam wal-Muslimin (JNIM) ve müttefik Azawad Kurtuluş Cephesi tarafından askeri bir konvoya düzenlenen saldırıyı da aktardı. Bu grupların esir aldıkları en az 19 Malili askere işkence yapıp infaz ettiği iddia edildi. JNIM, ölümleri kabul etse de emri kendilerinin vermediğini belirtirken, Azawad Kurtuluş Cephesi askerleri infaz ettiklerini reddetti.

Neden önemli?

Bu rapor, Mali'de 2012'den beri süregelen çatışmalarda sivillerin karşı karşıya kaldığı tehlikeleri ve uluslararası hukukun ihlallerini gözler önüne seriyor. Askeri hükümetin 2020 ve 2021'deki darbelerden sonra Rusya'dan destek almasıyla birlikte Wagner Grubu'nun (şimdiki Africa Corps) bölgedeki varlığı, sivil kayıplarının artmasına yol açtığı iddia ediliyor. Rapor, uluslararası toplumun bu ihlallere karşı daha aktif bir rol oynaması gerektiğini vurguluyor.