Netanyahu, İsrail Askerlerini Karalayanların Vatandaşlığını İptal Etmeyi Hedefliyor

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, İsrail askerlerini karalayan kişilerin vatandaşlığını iptal etmeyi ve bu tür eylemler için tazminat miktarını 20 kat artırmayı hedefleyen iki yasa tasarısını meclise sunacağını duyurdu. Bu adım, Venedik Film Festivali'nde ödül kazanan ve İsrail askerlerinin Gazze'deki sivilleri öldürdüğünü iddia eden "NAZA" adlı belgeselin yarattığı tartışmaların ardından geldi.

Öne çıkanlar

• Başbakan Netanyahu, İsrail askerlerini karalayanların vatandaşlığını iptal etmeyi amaçlayan bir yasa tasarısı üzerinde çalışacaklarını belirtti.
• Ayrıca, askerlere yönelik karalama davalarında talep edilebilecek yasal tazminat miktarının 20 kat artırılmasını öngören başka bir yasa tasarısı da gündemde.
• Bu girişimler, İsrailli gazeteciler Yuval Abraham ve Rachel Szor tarafından yönetilen, Gazze'deki sivil ölümlerini konu alan "NAZA" belgeselinin ardından geldi.
• "NAZA" filmi, Venedik Film Festivali'nde Jüri Özel Ödülü'nü kazanmış ve İsrail'de sert eleştirilere maruz kalmıştı.
• Netanyahu, bu adımların İsrail askerlerine verilen "büyük zararı" gidermeyi amaçladığını ifade etti.

Ayrıntılar

Netanyahu, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, "Askerlerimizi karalayan herkesin vatandaşlığını iptal edeceğiz ve ceplerine vuracağız" dedi. Başbakan, bu yasa tasarılarını önerirken "NAZA" filminin yanı sıra, solcu eski general Yair Golan'ın 2025'teki "sağlıklı bir ülkenin çocukları hobi olarak öldürmediği" yönündeki sözlerini ve 2024'te sızdırılan bir videoyu örnek gösterdi. Söz konusu videoda İsrail askerlerinin Gazze'de bir tutukluya kötü muamelesi yer alıyordu.

"NAZA" belgeseli, ismini İsrail askeri jargonunda beklenen "ikincil kayıplar" anlamına gelen bir terimden alıyor. Film, istihbarat görevlileri ve askerlerle yapılan anonim röportajlara dayanarak, İsrail'in Gazze'deki operasyonlarında sivil ölümlerinin hedeflere dahil edildiği iddialarını belgeliyor. Netanyahu ve ordu ise bu iddiaları reddediyor. Film, İsrail'de yaklaşan 27 Ekim seçimleri öncesinde siyasi atmosferi daha da gerdi.

Neden önemli?

Bu yasa tasarıları, İsrail'de ifade özgürlüğü ve vatandaşlık hakları konusunda ciddi tartışmaları beraberinde getirebilir. Daha önce 2022'de İsrail Yüksek Mahkemesi, devlete karşı güveni kötüye kullanan İsraillilerin vatandaşlığını iptal etmeye izin veren bir yasayı onaylamıştı. Yeni yasaların da benzer mahkeme süreçleriyle karşılaşması bekleniyor. Bu durum, İsrail'in iç siyasetinde ve uluslararası alanda insan hakları konularında önemli yankılar uyandırabilir. Sağlık yetkililerine göre, Ekim 2023'ten bu yana Gazze'de çoğu sivil olmak üzere 73.000'den fazla Filistinli hayatını kaybetti.