İsrail'de Gazze Belgeseli Tartışması: Eski İddialar Yeni Bir Öfke Dalgasını Tetikledi

İsrailli yönetmenler Yuval Abraham ve Rachel Szor'un "NAZA" adlı belgeseli, İsrail ordusunun Gazze'deki eylemlerine ilişkin daha önce gündeme gelen iddiaları yeniden tartışmaya açtı. Belgesel, Venedik Film Festivali'nde büyük ilgi görürken, İsrail'de siyasetçilerden medya mensuplarına kadar geniş bir kesimden sert eleştirilerle karşılandı. Bu durum, ülkedeki siyasi kutuplaşmanın ve yaklaşan Ekim seçimleri öncesindeki gerilimin bir göstergesi olarak yorumlanıyor.

Öne çıkanlar

• "NAZA" belgeseli, İsrail ordusunun Gazze'de yapay zeka kullanarak hedef belirlemesi ve sivil kayıplara yol açması gibi iddiaları ele alıyor.
• İsrail Kültür Bakanı Miki Zohar, yönetmenlerin vatandaşlıktan çıkarılmasını ve vatana ihanetten soruşturulmasını talep etti.
• Ordu komutanı Eyal Zamir, filmi "kan iftirası" olarak nitelendirerek hukuki soruşturma başlattı.
• Başbakan Binyamin Netanyahu, askerleri karalayanların vatandaşlığını iptal etme yasasını gündeme getirdi.
• İsrailli gazeteciler ve siyaset bilimciler, ülkedeki medyanın savaş çabalarının bir parçası haline geldiğini ve eleştirel seslerin bastırıldığını belirtiyor.

Ayrıntılar

Belgeselde yer alan iddiaların çoğu, İsrail askeri yetkililerinin yapay zeka sistemlerini kullanarak Gazze'de hedefler belirlediği ve çoğu zaman tek bir kişiyi hedef alırken tüm binalardaki sakinlerin ölümüne neden olduğu yönündeki 2024 Nisan raporlarına dayanıyor. Ayrıca, soykırım, kasıtlı açlık yaratma ve çocukları yasa dışı öldürme gibi suçlamalar da belgeselde yer alıyor. Ancak bu iddialar, İsrail medyasında daha önce geniş yer bulmamıştı.

Film, Venedik Film Festivali'nde 25 dakikalık ayakta alkışlanmasına rağmen, İsrail'de adeta bir öfke fırtınası estirdi. Kültür Bakanı Zohar'ın çağrısına ek olarak, eski Başbakan Naftali Bennett ve eski askeri komutan Gadi Eisenkot gibi Netanyahu'nun rakipleri bile filmi "ahlaki körlük" ve "kan iftirası" olarak tanımladı. İsrail'in en çok izlenen kanalı Kanal 12'nin savaşın ilk altı ayındaki yayınlarının sadece yüzde 3'ünün Gazze'deki insani krize değindiği bir çalışma, medyanın taraflı yaklaşımını gözler önüne seriyor.

Neden önemli?

Bu olay, İsrail'deki ifade özgürlüğü ve medya bağımsızlığı üzerindeki baskıyı ortaya koyuyor. Ülkedeki siyasi ve medya elitlerinin, Gazze'deki askeri eylemlere yönelik eleştirileri bastırma çabası, kamuoyunun savaş hakkındaki algısını derinden etkiliyor. Belgesel ve sonrasındaki tepkiler, İsrail toplumunda derin bir kutuplaşmanın ve mevcut iktidarın eleştirel seslere karşı toleranssızlığının bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.